تاثیر فرهنگ سازمانی بالغ بر مدیریت دانش

فرهنگ سازمانی بالغ و متعالی؛ زمین حاصلخیز برای توسعه مدیریت دانش

زمانی که صحبت از حمایت مدیران ارشد در استقرار راهکارهای مدیریت دانش باشد، شعارها و صحبت‌های کلیشه‌ای به کرات تکرار می‌شود و همه مدیران داعیه این را دارند که حامی اقدامات بهبودی در سازمانشان هستند، اما زمانی که این مهم به بوته آزمایش گذاشته می‌شود، میزان واقعی بودن آن آشکار می‌شود! در این مطلب در نظر دارم تا تجربه خوب همکاری و مشاهده فرهنگ سازمانی بالغ و متعالی یک سازمان که همان زمین حاصلخیز برای توسعه مدیریت دانش است را با شما به اشتراک بگذارم.

شور مدیریتی نبود!

حدود یک ماه پیش، دوره‌های مرکز یادگیری مدیریت دانش دانا در یکی از شرکت‌های معتبر حوزه مالی کشور آغاز شد. در اولین جلسه آموزشی چیزی که توجه من رو به خودش جلب کرد حضور حداکثری حدود ۱۸ مدیر ارشد این سازمان به همراه شخص مدیرعامل بود. در ابتدا با خودم گفتم که احتمالاً جلسه نخست است و این دوستان هم شور مدیریتی گرفتند، ولی تا انتهای دوره‌های آموزشی، حضور حداکثری مدیران را به همراه مدیر عامل شاهد بودیم.

تصور اولیه بنده این بود که مدیران ارشد به واسطه حضور مدیرعامل و احتمالاً ترس از توبیخ به واسطه عدم حضور، به صورت منظم و جدی مشارکت داشتند، ولی زمانی که رفاقت و همدلی و شوخی‌های مکرری که بین مدیر عامل و مدیران ارشد انجام می‌شد را ملاحظه کردم، متوجه شدم که چیزی که باعث این حضور حداکثری فعال و هدفمند است، چیزی نیست جز نمود ملموس سازمان یادگیرنده برآمده از یک فرهنگ سازمانی بالغ!

حمایت و انگیزش با یک تیر!

نکته قابل توجه دیگر این موضوع است که واحد متولی مدیریت دانش در سازمان مذکور با اعتماد به نفس بالا و بسیار جدی، پیگیر اجرای اقداماتی بود که در این دوره‌های آموزشی توسط مشاور تعریف می‌شد. ( دوره های آموزشی مرکز یادگیری مدیریت دانش دانا با رویکرد یادگیری حین عمل و مربیگری برگزار می‌شود ). دلیل این جدیت و انگیزه بالا چیزی نبود جز حمایتی همه‌جانبه که از جانب مدیر عامل دریافت می‌کرد که نمونه بارز این حمایت، حضور شخص مدیرعامل در کلیه دوره‌های آموزشی بود.

در همین راستا شایان ذکر است که طبق بررسی‌های انجام شده توسط شرکت مکنزی که در شکل زیر مشاهده می شود، عوامل «تحسین از طرف مدیر» و «توجه از طرف مدیریت» دارای بیشترین تاثیر انگیزشی بر پرسنل هستند. به اعتقاد بنده و با توجه به موارد بیان شده، این پژوهش شرکت مکنزی در سازمان مذکور دارای پایایی بسیار زیادی است!

آری به اتفاق، جهان می‌توان گرفت!

زمانی که اجرای مدیریت دانش را در سازمان‌های مختلف آغاز می‌کنیم، متناسب با نیاز سازمان، اقدامات و راهکارهای مختلفی را طراحی و به کمک تیم درونی سازمان، اقدام به پیاده‌سازی می‌کنیم؛ اقداماتی که گاهی به واسطه عدم مشارکت مدیران و همینطور تیم متولی ماه‌ها زمان می‌برد. اما در سازمان مذکور، اقداماتی که به طور معمول باید طی حداقل ۳ ماه انجام می‌شد، توانستیم با مشارکت و همراهی خوب مدیران و بدنه کارشناسی، طی کمتر از یک ماه انجام دهیم!

این بدان معناست که حمایت مدیران ارشد و همراهی همه مدیران در فرایند مدیریت دانش به چه میزان در موفقیت مدیریت دانش اثرگذار است. کلیه چارچوب‌ها و استانداردهای مدیریتی را زمانی که بررسی می‌کنیم متوجه می‌شویم که اولین رکن اساسی آنها موضوع رهبری و تعهد مدیریت است که این مهم در مدیریت دانش نیز مستثنا نیست.

فرخنده آن امید که حرمان نمی‌شود

به صورت کلی پس از اتمام این دوره‌های آموزشی در سازمان مذکور، دلم نیامد که خاطرات و تجاربی را که در این سازمان کسب کردم، به اشتراک نگذارم. موضوع دیگری که دوست دارم آن را بیان کنم این بود که مدیر عامل فرهیخته این سازمان مصداقی بود از یکی از مطالبی که چند وقت پیش قلم زدم با نام « رویکردی متعالی در برخورد با خروج سرمایه انسانی از سازمان»، چرا که دقیقا برخی از پرسنل این سازمان بنا به دلایل شخصی قصد ترک این سازمان را داشتند که این موضوع با حمایت شخص مدیرعامل، با هدف رشد و توسعه و تعالی این افراد مواجه شده بود که به شخصه برای من جالب بود.

در نهایت نیز باید بگویم که امیدوارم این فرهنگ بالغ و سازمان یادگیرنده‌ای که از نزدیک آن را لمس کردیم را در سازمان‌های دیگر نیز شاهد باشیم تا فرهنگ مدیریت دانش در این زمین حاصلخیز جوانه بزند و تبدیل به درختی تنومند شود.